Szopka powraca właściwie w całości sublokalnie, bo spoza miasta z morza i marzeń występuje tylko jeden telefon. Podobieństwo do postaci ukrytych pod pseudonimami jest całkowicie nieprzypadkowe, ale mimo że pseudonimy są dziecinnie łatwe do rozpoznania, to dla ułatwienia ostatecznego po tekście głównym następuje demaskacja finalna.
Szopki świętojańskie z lat 2006-2017
Szopka świętojańska za rok 2019, część I: Wojna gdańsko-gdańska
Szopka świętojańska za rok 2019, część II: Pomorski salon(ik) kulturalny
Szopka Świętojańska za rok 2021
Szopka świętojańska za rok 2024
Sztuczydło krótkie, acz frywolne, w pięciu scenach ze wstępem i demaskacją
Intro
Pietà gdyńska
Duża Scena Teatru Muzycznego (a co nie można pomarzyć?), punktowe światło na kobietę trzymającą na kolanach półnagiego mężczyznę. W tle dyskretne wizualizacje – przeważają fale, liczby: 1926 i 100 oraz słowo „marzenia” w kilku wersjach językowych, w tym oczywiście po kaszubsku. Podkład muzyczny z offu, kobieta śpiewa:
Z popielnika na Wojtusia
Iskiereczka mruga
Chodź opowiem ci bajeczkę
Bajka będzie długa
Była sobie Baba Jaga
Miała chatkę z masła
A w tej chatce same dziwy
Pst iskierka zgasła
Patrzy Wojtuś, patrzy duma
Łzą zaszły oczęta
Czemuś mnie tak okłamała
Wojtuś zapamięta
Muzyka narasta, głos śpiewającej coraz słabiej słyszalny
CELEBRANS
Stop, stop, stop! Co to k… jest? Wojtek? Dlaczego płaczesz od początku?
WOJTEK
No bo ja ciągle mam traumę 7 kwietnia
CELEBRANS z trudno skrywanym uśmieszkiem
To już Twój problem, miałeś mnie wziąć do kolegium a wziąłeś BB i teraz masz. Ciesz się, że pozwalam ci grać, a popłaczesz w scenie „7 kwietnia w Uchu”.
A ty Asia daj więcej matczynego bólu. No i oczywiście dymy!
BABCIA ASIA
Ty mnie nie pouczaj, to ja jestem nauczycielką!
CELEBRANS
A ja jestem twoim szefem! Buahaha.
Grzesiu – co ty tam robisz za heblami? Miał być nastrój, a ty nap… jakbyś nagłaśniał Rammsteina
ZAWSZE MUSI BYĆ JAKIŚ GRZESIU
Ale mówiłem, że się na tym nie znam i lepiej dać robotę specjalistom z Muzyka a nie „oszczędzać na prezerwatywach”.
CELEBRANS
Strasznie śmieszne. Nie no zaj…e, normalnie ekipa z niemieckiego jeepa.
Trochę do siebie, trochę do pozostałych:
Tylko spokojnie, to jest proces, nawet dobrze jak na próbie trochę poiskrzy, widać, że jest energia.
Głośno do wszystkich
No to jadziem jeszcze raz intro a potem przerwa.
Scena I
Turkusowe knucie
W domu Celebransa zebrali się członkowie Gdyńskich Pogadanek dla Naiwnych. Ciasteczka, zimne napoje, jest fajnie.
CELEBRANS
Rozkłada banknoty na stole i tworzy kompozycje w stylu policyjnych prezentacji po rozbitym gangu.
Kochani, kochani mam hajs na kolejny numer naszej gazetki!
WSZYSCY NAIWNI
Brawo, super!
JEDEN MNIEJ NAIWNY
A skąd ta kasa? Jak to rozliczymy?
CELEBRANS
Wzrokiem bazyliszka skurczył pytającego, a pozostali go dobili, po czym wszyscy, wraz ze śmiałkiem, powtórzyli już wspólnie i bez wyjątków wiwaty.
CELEBRANS
Rapuje wojskowo na biało, znaczy bez rymów, bo autorowi nie chciało się układać
Kiedy byłem ultrasem Wojtka świat był inny
WSZYSCY ZEBRANI
Powtarzają za przewodnikiem każdy wers jak na filmach z ćwiczeń amerykańskich komandosów,
Kiedy byłem ultrasem Wojtka świat był inny
CELEBRANS
Można było wszystko, ludzie łykali jak pelikany
Lotnisko, dług miasta i ogólny syf
Można było ich w konia robić na wszystkie sposoby
Ach jak ja lubię suczki w saunie
Zreflektował się i szybko poprawił
Wiecie, takie małe pieski no.
I wtedy Wojtek popełnił błąd, wziął Happy City na wice
Zamiast mnie! A obiecał! Obiecał! Obiecał!
A ja za niego tyle mokrej roboty odwaliłem!
Zły Wojtku poznasz mój gniew!
(…)
BRATřI V TRIKU
Jakoś dziwnie się zrobiło, może muzyczka na rozładowanie emocji?
OPP (OLA PRZYSZŁA PREZYDENTKA)
Klaszcząc w dłonie z radością
Tak, tak muzyczka. Ale powiedzcie jeszcze, dlaczego mówią o mnie Fiona?
Zapadła trudna dla wszystkich i niebezpiecznie przedłużająca się cisza, którą dyplomatycznie przerwał autor szopki.
AUTOR
Jeszcze nie jest Pani znana Pani Olu, dopiero po wygranych wyborach zyska Pani popularność, której naturalnym elementem składowym są komentarze, memy, karykatury i na przykład pseudonimy albo ksywki jak kto woli. Więc proszę się nie przejmować, na razie przynajmniej, a teraz adekwatny numer muzyczny.
Leci „Jest bezpiecznie” Siekiery z końcowymi słowami „I tylko, i tylko, i tylko ten wiatr”, które wstrząsnęły Celebransem.
CELEBRANS
Dość, muzyka stop! Żadnych wiatrów!
KIBIC
Nawet malutkich? A wiatr od morza?
CELEBRANS
Żadnych!
OPP (OLA PRZYSZŁA PREZYDENTKA)
Nawet Delikatnie poruszającego się powietrza?
CELEBRANS
Tego przede wszystkim!
Scena II
Turkusowe zwycięstwo
Loco: Róża Wiatrów, kupa luda z narastającym niedowierzaniem na telefonach i w excelu śledząca doniesienia z komisji wyborczych.
FIONA
Radośnie
Wygraliśmy!
CELEBRANS
Tak, tak, wygraliśmy. Teraz trzeba nie dogadać się z Koalicją i nie wpuścić żadnego wiatru, znaczy Delikatnie poruszającego się powietrza.
Aha – i trzeba jeszcze obsadzić kilka stanowisk. Przepraszam na chwilę, telefon ważny chyba.
[TELEFON WAŻNY I]
Nie podskakuj, bo wyciągniemy teczkę na ciebie.
Głos się urwał, ale Celebrans zrozumiał i wrócił do swoich Naiwniaków.
CELEBRANS
Macie jakieś typy? Wiecie: nie za duże osobowości, tak by można było nimi łatwo kierować.
MINISTRANT
Ja kiedyś pracowałem w Amwayu i kazali listy znajomych robić. Chyba jakąś jeszcze mam.
CELEBRANS
Super, jakaś baza jest. Zrób selekcję i wybierz takich, co doświadczenie jakieś w zarządzaniu mieli.
MINISTRANT
Już zrobiłem selekcję!
CELEBRANS
No i? Umieramy z podniecenia, dawaj!
MINISTRANT
Doświadczenia nie mieli, ale za to wszyscy są przeciw aborcji.
CELEBRANS
Zaje…e! Z kim ja k… pracuję! Ktoś, coś jeszcze? Pomysły?
KIBIC
Mam kilku rozsądnych gości zarządzających dopingiem i wyjazdami!
CELEBRANS
Super, ale to nie ta sytuacja i nie ten moment.
BRATřI V TRIKU
A może pomyślimy o wizji? O kulturze, która najlepiej pozycjonuje miasta? Jakieś nowe otwarcie? Mamy pomysły!
CELEBRANS
Od pomysłów tutaj jestem ja!
BRATřI V TRIKU
No to może chociaż ogólna wizja, coś co suweren zrozumie i nadzieję mieć będzie!
CELEBRANS
Wizja? Wizja? Jaka k.. wizja? Suweren nie myśli za wiele, bo czasu nie ma – zrobił swoje i chwała mu za to. My musimy zadbać przede wszystkim o promocję! Generalnie mówimy dużo o niczym i, przede wszystkim! Robimy słitfocie z każdego, nawet najmniejszego wydarzenia i od razu do społecznościówek!
Scena III
7 kwietnia w Uchu
Wszyscy ludzie Prezydenta, przed 21:00 lekki może niepokój, ale generalnie pozytywnie, na estradzie na zajęcie miejsca czeka fotel króla. Po jakimś czasie zaczynają nadchodzić niepokojące meldunki. Wszystkim zaczynają rzednąć miny, wreszcie Babcia Asia podchodzi do zdetronizowanego.
BABCIA ASIA
Wojtku – You Will Never Walk Alone! Dla nas zawsze będziesz królem, zajmij swoje miejsce!
Wojtek podtrzymywany przez Happy City i Babcię Asię zostaje doprowadzony do fotela. Z trudami, bo ciałem wstrząsają potężniejące spazmy, zajmuje miejsce na estradzie. Kolejno wszyscy podchodzą do fotela, klękają, całują w pierścień i odchodzą.
WOJTEK
Na chwilę opanowując szloch
Ale dlaczego? Powiedzcie kochani, dlaczego? Przecież sondaże mówiły w najgorszym przypadku o drugiej turze!
HAPPY CITY
Panie, trochę przyoszczędziliśmy na sondażach i okazało się, że są ch… warte. Poza tym internety pokazywały różne filmiki i suweren został przygotowany do sabotażu.
WOJTEK
Jakie filmiki? Chcę zobaczyć chociaż jeden!
HAPPY CITY
Panie, to nie jest dobry pomysł. Na pewno nie dzisiaj.
WOJTEK
Nie dzisiaj? To kiedy? Dawać mi filmiki!
Happy City i Babcia Asia spojrzeli po sobie, Babcia skinęła potakująco. Przesunięto fotel przed estradę, na ekranie pojawił się filmik, który robił furorę wśród rebelii:
Zobacz, klikając na link: https://www.facebook.com/100070288940571/videos/438516118572515
Po filmiku ktoś, nie wiadomo kto, zapuścił „Jest bezpiecznie” (I tylko, i tylko ten wiatr)
WOJTEK
Przez chwilę milczał, ale muzyka spowodowała wybuch, jakiego Ucho nie słyszało od czasu Behemotha: Wojtek zaryczał niczym lew z intro wytwórni Metro Goldwyn Meyer.
Wszyscy wyp…ć! Zostaje Joanna, reszta won!
Scena IV
Negocjacje
Miesiące 1-7: flauta totalna
STRAŻNICZKA
Przez cały czas obserwująca wraz z psem na często regulowanej smyczy
Gadają, gadają a ja robię, co mogę: namawiam, przekazuję, oswajam lęki, rysuję scenariusze, podpowiadam rozwiązania i nic!
[DRUGI TELEFON, TEN WAŻNIEJSZY]
Przewodniczący? Rozliczymy się na wyborach, teraz potrzebujemy jakiejś w miarę normalnej Gdyni. Bez przesady, że normalnej – wystarczy w miarę, by było można z kimś gadać. Budujemy metropolię i z takimi freakami nic się nie da zrobić! Masz tydzień na ustalenia!
PRZEWODNICZĄCY
Tak, Panie, zrozumiałem, To już nie przelewki, budżet czeka, miasto nie może być sparaliżowane!
Do Fiony:
Olka, nie ma już czasu na opierd..e się. Mamy konkretne propozycje! Warunek wstępny: Wyp…y Celebransa!
FIONA
Och, ach! A co mi zostanie? Chociaż jakieś minimum, żebym wyszła z twarzą!
PRZEWODNICZĄCY
Niech ci. Powołujemy dwóch naszych na wicków i dwóch na naddyrektorów, żeby zaczęli naprawiać to miasto od zaraz! Zabieramy kompetencje Zawsze uśmiechniętej i Zawsze myślącemu, zostawiamy ich na stołkach, ale podpisujesz w imieniu Gdyńskich Pogadanek dla Naiwnych umowę koalicyjną. I co najważniejsze: przestań się wtrącać w sprawy miasta!
FIONA
Mało!
PRZEWODNICZĄCY
Myśli, myśli. Kilka telefonów i wraca z propozycją.
Dobra, mam. Dorzucam fryzjerkę, stylistkę, markowe ciuchy i full wycieczek. Tylko nie przesadzaj z fotkami na Facebooku, bo suweren może się wk…, że wydajemy jego kasę na pierdoły! Deal?
FIONA
A mogę jeszcze raz pojechać na Tajwan? Tak fajnie tam jest!
PRZEWODNICZĄCY
Niech ci! A teraz wszyscy na finał! Co tak wieje niepokojąco u ciebie?
FIONA
Bez przesady, to tylko Delikatnie poruszające się powietrze.
Scena V
Uroczysta Sesja Rady Miasta Gdyni
Teatr Muzyczny w Gdyni pęka w szwach. Są wszyscy: radni wszystkich kadencji z rodzinami oraz rodziny rodzin z rodzinami, a nawet Wojtek i Lady Buforowa. II Balkon okupują kibice Arki Gdynia, bęben nabija rytm narastająco. Na intro kilka numerów z „Quo vadis” w oryginalnej scenografii. Przed teatrem ustawiono gigantyczne ekrany wypożyczone z Openera, przed którymi od rana zbierają się tysiące gdynian. Czuć atmosferę historycznego wydarzenia. Przy fanfarach wchodzi para prowadzących. Atomowe oklaski nie pozwalają na rozpoczęcie wydarzenia.
KASIA
Obrigado!
PHENOMENON SILêNCIO
Z życzliwym, wspierającym uśmiechem do współprowadzącej
Obrigada!
KASIA
No obrigado, obrigado!
PHENOMENON SILêNCIO
Nie, Kasiu, ty – obrigada, ja – obrigado
Nie było widać końca życzliwej i beznadziejnej wymiany, na szczęście prowadzący zaproponował polską wersję przywitania, do której ochoczo i z niezmiennym uśmiechem od ucha do ucha i dalej przyłączyła się prowadząca.
PHENOMENON SILêNCIO
Dziękujemy, dziękujemy. Pewnie dla obserwatorów posiedzeń Rady Miasta moja dzisiejsza obecność w charakterze prowadzącego jest zaskoczeniem, bo konferansjer powinien cechować się kompetencjami oratorskimi, a ja byłem do tej pory bardzo powściągliwy na sesjach. To prawda, że milczałem, ale nie chciałem włączać się w jałowe dyskusje przed podpisaniem umowy koalicyjnej. Teraz przed nami już tylko autostrada do przyszłości!
Brawa atomowe to nic przy tych, które nastąpiły po wypowiedzi prowadzącego.
A teraz największa atrakcja! Oto Shah Rukh Khan, nasz gość z Indii, który poprowadzi niezwykły taniec.
Gwiazdor Bollywoodu wchodzi na Dużą Scenę Teatru Muzycznego witany brawami a za nim plejada polityków i urzędników gdyńskich. Na przodzie Wojtek z Fioną, potem wszyscy bez względu na ugrupowanie, zasługi i uczciwość. Z braku materiału filmowego załącza się wideo oryginalne, które w niewielkim stopniu oddaje mistrzostwo pokazu gdyńskiego:
Say „Shava Shava” Full Video – K3G|Amitabh Bachchan|Shah Rukh|Rani|Kajol|Alka Yagnik
KASIA
Czy ktoś mógłby wyłączyć klimę?
PHENOMENON SILêNCIO
Klima nie pomoże, to Delikatnie poruszające się powietrze zapowiadające nieuchronne wydarzenia.
Nagle zapanowała pełna ciemność, ale po chwili reflektory wydobyły Postać wielką i tajemniczą.
POSTAĆ WIELKA I TAJEMNICZA
Mówi pięknie niczym Gustaw Holoubek w „Lawie”
Wy, którzy Pospolitą Rzeczą władacie,
A ludzką sprawiedliwość w ręku trzymacie;
Wy, mówię, którym ludzi paść poruczono
I zwierzchności nad stadem Bożym zwierzono,
Miejcie to przed oczyma zawżdy swojemi,
Żeście miejsca zasiedli Boże na ziemi,
Z którego macie nie tak swe własne rzeczy
Jako wszytek ludzki mieć rodzaj na pieczy.
A wam więc nad mniejszemi zwierzchność jest dana,
Ale i sami macie nad sobą Pana,
Któremu kiedyżkolwiek z spraw swych uczynić
Poczet macie; trudnoż tam krzywemu wynić.
Nie bierze ten Pan darów ani sie pyta,
Jesli kto chłop czyli sie grofem poczyta;
W siermiędze li go widzi, w złotych li głowach,
Jesli namniej przewinił, być mu w okowach.
Więc ja podobno z mniejszym niebezpieczeństwem
Grzeszę, bo sam sie tracę swym wszeteczeństwem;
Przełożonych występki miasta zgubiły
I szerokie do gruntu carstwa zniszczyły.
Przemowa zamroziła wszystkich. Po chwili zaczęły się rozchodzić szepty, które urosły do krzyków.
– Któż ty dziadu jeden?
– Może to Abraham?
– Nie, on nie ma czapki i ciuchy jakieś dziwne (śmiech)
– A może to Kwiatkowski?
– Nie, on pilnuje pizzerii na 10. Lutego (rechot)
BABCIA ASIA
Słowa jakieś znane, chyba na polskim coś było, ale ja od matematyki jestem (śmiech).
– A może to suweren?
– Nie no, suweren jest głupi…
Grzmot, błysk nieziemski nastąpił niczym piorun strzelisty i przemknął przez całą salę.
Śmiejecie się nieuki! Nie dorośliście do Gdyni! Gdzie u Was poświęcenie dla dobra wspólnego? Tylko byście pstrykali sobie zdjęcia i przechwalali. Do Was, nowych wybrańców, mówię: nazwijcie zło, jakie zapanowało w tym mieście szczególnym i dajcie wyraźny sygnał ludowi, że to było zło! Naprawiajcie miasto, skończcie z hipokryzją! Uczciwie dzielcie dobro, uruchomcie wielki potencjał jego mieszkańców, przywróćcie marzenia. Niech nikt nie boi się mówić prawdy, niech każdy będzie wolny. Gdynia to więcej niż miasto, Gdynia to symbol, wyzwanie i zobowiązanie!
Postać zniknęła, nikomu jakoś do śmiechu nie było, ale trzeba jakoś zamknąć Szopkę…
PRZEWODNICZĄCY
Może coś w tym jest, podzwonię, popytam.
STRAŻNICZKA
Przez cały czas z psem na często regulowanej smyczy
Popytam, zadzwonię do Centrali, wyślę udipa (zapytanie w ramach ustawy o dostępie do informacji publicznej). Takie wystąpienia powinny być z nami uzgadniane.
PRZEWODNICZĄCY
Tak.
FIONA
Stańcie dobrze, będzie zdjęcie!
Pstryk
******
Jest bezpiecznie leci na napisach
Wystąpili w kolejności ukazywania się na scenie:
CELEBRANS: Zygmunt Zmuda Trzebiatowski, szara eminencja Gdyńskiego Dialogu, wieloletni radny Rady Miasta Gdyni, celebruje wesela i pogrzeby
WOJTEK: Wojciech Szczurek. wieloletni Prezydent Gdyni, przegrał w pierwszej turze wybory w 2024 r.
BABCIA ASIA: Joanna Zielińska, wieloletnia radna i Przewodnicząca Rady Miasta Gdyni
ZAWSZE MUSI BYĆ JAKIŚ GRZESIU: Grzesiu
GDYŃSKIE POGADANKI DLA NAIWNYCH: Gdyński Dialog, ugrupowanie, które wygrało, aby przegrać
BRATřI V TRIKU: Jarosław Wojciechowski, Krystian Nehrebecki i Andrzej Mańkowski – kulturalni aktywiści Gdyńskiego Dialogu, nazwa inspirowana nazwą czeskiego studia filmów animowanych
OPP (OLA PRZYSZŁA PREZYDENTKA)/FIONA: Aleksandra Kosiorek, Prezydentka Gdyni
MINISTRANT: Ireneusz Trojanowicz, radny Gdyńskiego Dialogu, Wiceprzewodniczący Rady Miasta Gdyni
KIBIC: Dawid Biernacik, radny Gdyńskiego Dialogu
JEDEN MNIEJ NAIWNY: Informator Gazety Świętojańskiej
HAPPY CITY: Bartosz Bartoszewicz, były wiceprezydent ds. edukacji w gabinecie W. Szczurka i wieloletni radny
STRAŻNICZKA: Martyna Regent, członkini Watchdog Polska
PRZEWODNICZĄCY: Tadeusz Szemiot, Przewodniczący Rady Miasta Gdyni, szef gdyńskiej Platformy Obywatelskiej
POSTAĆ WIELKA I TAJEMNICZA: nie wiadomo kto i niech tak pozostanie, bo inaczej nie będzie ani tajemnicza, ani wielka
KASIA: Katarzyna Figura, aktorka filmowa i teatralna
PHENOMENON SILêNCIO: Marcus Silva, radny miejski, legenda Arki Gdynia
SHAH RUKH KHAN: gwiazda Bollywoodu
Ze specjalnym udziałem Delikatnie poruszającego się powietrza.
W Szopce zacytowano w całości „Pieśń XIV (Wy, którzy Pospolitą Rzeczą władacie…)” ze zbioru „Pieśni, księga wtóra” Jana Kochanowskiego, fragment „Bajki iskierki” Janiny Porazińskiej, utwór zespołu Siekiera „Jest bezpiecznie” z płyty „Nowa Aleksandria” oraz fragment filmu „Czasem słońce, czasem deszcz” (utwór „Say Shava Shava”)