Trwa proces podejmowania uchwał w 61 gminach należących do metropolii pomorskiej. Wczoraj, „podczas XXIX sesji Rady Miasta Gdańska radni podjęli uchwałę wyrażającą pozytywną opinię w sprawie utworzenia związku metropolitalnego w województwie pomorskim. Uchwała stanowi jeden z niezbędnych elementów procedury przewidzianej w ustawie o związku metropolitalnym w województwie pomorskim i potwierdza wolę udziału Gdańska w nowej strukturze współpracy samorządowej” (za gdansk.pl). Na ten fakt zareagowały dwa środowiska. Poniżej nadesłane materiały, do zapoznania z którymi zapraszamy, ale najpierw komentarz redakcji spowodowany obawą, że może zniknąć w czeluściach, a redakcja chce się wypowiedzieć i być usłyszaną (uśmiech).
Od Redakcji
Ciekawy czas nastał. Zaawansowany postulat budowy Opery Bałtyckiej i powołanie (powoływanie) do życia metropolii pomorskiej (nazwa robocza na użytek artykułu) są dowodem wysokich aspiracji województwa/elit naszego regionu. Jest jeszcze UNESCO dla Gdyni, ale o tym i o operze w osobnych artykułach.
Zainteresowani przedstawiciele społeczności będą poznawać coraz lepiej założenia metropolii, bo do tej pory oprócz wąskiej grupy ekspertów i urzędników, opowieść o zjednoczeniu pod flagą metropolii było z gatunku opowieści o żelaznym wilku lub czarnej wołdze (od 1 stycznia: Wołdze). Metropolia w narracji szerszej to nówka sztuka i dyskusja o konkretach dopiero się zacznie. To twór hybrydowy, jak twórcy deklarują, nie jest to nowy ośrodek władzy. Ogólne założenia wydają się bardzo dobre i korzystne, ale „po owocach ich poznacie” (Ewangelia Mateusza 7:16).
Nie mamy w tej chwili w redakcji ekspertów od transportu, ale od obywatelskości jak najbardziej, dlatego zainteresowała nas nadesłana do redakcji reakcja środowisk Kocham Gdańsk i Lepszy Gdańsk na wydarzenie na sesji RM Gdańska. Interesuje nas obywatelskość metropolii tym bardziej, że „zrezygnowano z pierwotnych pojęć nawiązujących wprost do »obywatelskości« i »tożsamości«”. To także absolutnie historyczny moment, gdy można spróbować mieć wpływ na powstający twór administracyjny i dlatego warto przynajmniej podjąć próbę wpływu na ostateczny kształt wspólnego dobra.
Bardzo nas interesuje, czy organizacje w innych miastach podejmą temat i czy w ramach czy równolegle, lepiej żeby nie wbrew, powstanie metropolia obywateli, świadomych praw i odpowiedzialności mieszkańców. Popytamy, posłuchamy, bo któż nie jak najstarsze medium obywatelskie na Pomorzu jest bardziej do tego predystynowane?
Poniżej materiały nadesłane przez Kocham Gdańsk i Stowarzyszenie Społeczny Gdańsk-Miasto dla Ludzi:
Nagranie wideo z całej konferencji jest dostępne na profilu Kocham Gdańsk na Facebooku – https://www.facebook.com/koch.gda
APEL OBYWATELSKI
Metropolia z mieszkańcami
My, niżej podpisani i niżej podpisane organizacje społeczne i obywatelskie, zwracamy się do Rady Miasta Gdańska, Prezydent Miasta Gdańska, władz Stowarzyszenia Obszar Metropolitalny Gdańsk–Gdynia–Sopot, samorządów tworzących przyszłą Metropolię oraz pełnomocnika do spraw jej utworzenia o zagwarantowanie mieszkańcom realnego wpływu na funkcjonowanie Metropolii Pomorskiej.
Powstanie Metropolii oznacza utworzenie instytucji podejmującej decyzje w sprawach bezpośrednio wpływających na codzienne życie mieszkańców: transportu, mobilności, rozwoju przestrzennego, ochrony środowiska, klimatu oraz wydatkowania środków publicznych. Jej zgromadzenie nie będzie jednak wybierane bezpośrednio przez mieszkańców.
Ustawa nakazuje uregulować w statucie zasady i formy udziału mieszkańców w działalności Metropolii, ale nie wymaga konsultacji projektu pierwszego statutu. Dlatego potrzebne jest publiczne zobowiązanie władz, zanim najważniejsze zasady ustrojowe zostaną przyjęte.
Gdańsk i Pomorze mają silną tradycję solidarności, samorządności i społecznego zaangażowania. Tworzenie Metropolii powinno tę tradycję rozwijać, a nie ograniczać udział mieszkańców do sporadycznych i niewiążących ankiet.
Wspólnie apelujemy o:
- opublikowanie i skonsultowanie z mieszkańcami pełnego projektu pierwszego statutu Metropolii wraz z uzasadnieniem przed skierowaniem go do uchwalenia;
- opublikowanie raportu z konsultacji, zawierającego zgłoszone uwagi oraz uzasadnioną odpowiedź na każdą z nich;
- utworzenie w statucie Komitetu Społecznego Metropolii Pomorskiej, złożonego z przedstawicieli mieszkańców, organizacji obywatelskich i przedsiębiorców wyłanianych w otwartej i przejrzystej procedurze;
- przyznanie Komitetowi prawa do:
- opiniowania statutu i jego zmian, strategii rozwoju, budżetu, planów transportowych, mobilności i klimatycznych;
- inicjowania konsultacji społecznych i wysłuchań publicznych;
- dostępu do dokumentów niezbędnych do wykonywania zadań;
- przedstawiania rekomendacji zgromadzeniu i zarządowi Metropolii
- otrzymywania pisemnych i uzasadnionych odpowiedzi organów Metropolii.
Komitet powinien być stałym forum dialogu, a nie ciałem fasadowym. Jego opinie nie muszą zastępować decyzji demokratycznie umocowanych organów, ale powinny być obowiązkowo rozpatrywane, a sposób odniesienia się do nich – jawny.
Podpisanie apelu nie wymaga zajęcia wspólnego stanowiska wobec wszystkich aspektów utworzenia Metropolii. Łączy nas przekonanie, że niezależnie od oceny jej szczegółowego kształtu musi ona działać przejrzyście i z rzeczywistym udziałem społeczeństwa obywatelskiego.
Metropolia Pomorska powinna być tworzona z mieszkańcami, nie tylko dla mieszkańców.
Organizacje popierające apel
| Nazwa organizacji | Miejscowość | Podpis | |
| 1. | Kocham Gdańsk | Gdańsk | |
| 2. | |||
| 3. | |||
| 4. | |||
| 5. |
Stowarzyszenie Społeczny Gdańsk przystępuje do Apelu Obywatelskiego „Metropolia z Mieszkańcami”:
„Gdańsk i cały nasz region stają przed decyzją, która wpłynie na nasze codzienne życie na całe dekady. Powstanie Metropolii Pomorskiej. Na samym początku chciałabym podkreślić, że nie jesteśmy jej przeciwnikami, bo sama idea nie jest dla nas kontrowersyjna. Więcej – jesteśmy zwolennikami metropolii jako konkretnego narzędzia, które ma służyć i pomagać mieszkańcom. Metropolia Pomorska to szansa na rozwój, dodatkowe wpływy do budżetu oraz lepszą integrację regionu.” – mówiła podczas konferencji prasowej 27 sierpnia przedstawicielka Stowarzyszenia Społeczny Gdańsk – Miasto dla Ludzi Weronika Waligórska
„Kluczowe jest jednak to, czy dodatkowe pieniądze rzeczywiście pójdą tam gdzie powinny? Musimy mieć pewność, że zasilą one realną integrację regionu i wyrównywanie szans, a nie ambicjonalne, przerysowane projekty. Weźmy chociażby komunikację zbiorową, jednolity taryfowo bilet na całą metropolię ma sens tylko wtedy, gdy jego koszt zostanie skalkulowany z myślą o portfelach pasażerów. Jeśli polityka cenowa wyjdzie z oderwania od realiów, zamiast przesiadać się do autobusów i pociągów, mieszkańcy po prostu zostaną w swoich samochodach.” – dodała Waligórska
Bez stałej kontroli społecznej istnieje potężne ryzyko: że dodatkowe środki pójdą w megalomanię i budowanie prestiżu, zamiast w to, co najważniejsze.
Metropolia będzie decydować o sprawach kluczowych dla naszego codziennego życia. Tymczasem jej organ decyzyjny nie pochodzi z bezpośrednich wyborów, a projekt najważniejszego dokumentu, jakim jest statut, może zostać przyjęty bez jakichkolwiek konsultacji z mieszkańcami.
Jako Stowarzyszenie Społeczny Gdańsk nie moglibyśmy patrzeć na to biernie. Dlatego przystąpiliśmy do Apelu Obywatelskiego „Metropolia z mieszkańcami”, w którym wspólnie z innymi organizacjami wzywamy do pełnej jawności i partycypacji.
