Dlaczego Kaszubi są hejtowani przez Polaków i nie bronią się?
Za słabi na bycie ofiarą
„Śledź nie ryba, Kaszub nie człowiek”, „dobry Kaszub to martwy Kaszub” to niektóre przykłady wypowiedzi internautów na nasz temat. Sprawy nie kończą się w sądzie, ogólnopolskie media nie alarmują. Post nie narusza standardów społeczności.
Tego typu ataki słowne mają miejsce głównie w komentarzach pod komunikatami dotyczącymi stawiania dwujęzycznych tablic z nazwami miejscowości oraz innych przykładów naszej emancypacji. Bo jak to, ci Kaszubi jeszcze zawłaszczają sobie przestrzeń publiczną? Przez tyle lat był spokój, a teraz im się nagle zachciało? Oczywiście ten „spokój” wynika z uwarunkowań politycznych, których sami autorzy tych złośliwych komentarzy nie popierają. Wrzeszczą „precz z komuną”, jednocześnie przyjmując w spadku po PRL koncepcję społeczeństwa monoetnicznego. Wydaje mi się, że ta agresja ma też podłoże głęboko psychologiczne. Od razu zaznaczam, że nie mam w tej kwestii odpowiedniego wykształcenia, ale dla osobistego użytku nazywam to zjawisko „syndromem Kaina”. Biblijny pierwszy morderca nie uśmiercił brata po to, by coś zyskać. Nie było to związane z rabunkiem, czy chęcią zawłaszczenia ziemi. To był czysty akt zniszczenia spowodowany łaską, której doświadczał Abel. Podobnie osoby, które są tu pierwszym, drugim, lub trzecim pokoleniem widząc ludzi, którzy utożsamiają się z tym terenem często nie mogą znieść faktu własnego wykorzenienia. Nie chcą patrzeć na dym unoszący się z ogniska ofiarnego Abla. To, rzecz jasna, nie odnosi się do wszystkich przyjezdnych. Wielu z nich ma świadomość swojego pochodzenia, bądź też buduje swoją tożsamość tutaj, na Pomorzu. Część jednak tego nie chce i nie chce też widzieć tożsamości u innych.
W wypowiedziach działaczy kaszubskich często słychać żal, że takie przykłady mowy nienawiści przechodzą bez echa, choć te same słowa skierowane do społeczności żydowskiej, czy wobec mniejszości seksualnych spotkałyby się ze stanowczą reakcją. Jest w tym sporo prawdy, pytanie na ile to problem braku reakcji całego społeczeństwa, a na ile naszego własnego? Spotkałem się z określeniem „kaszubskie pendolino” odnoszącym się do składu pociągu. Dlaczego kaszubskie? Bo takie gorsze, wolniejsze, mniej reprezentatywne. Nazwę wymyślili i upowszechnili młodzi Kaszubi, a przynajmniej pomogli w jej wypromowaniu. Powiedzonko o śledziu i Kaszubie także zostało powtórzone przez mojego rodaka jako zabawne porównanie. Trudno abyśmy mieli w takiej sytuacji domagać się szacunku ze strony innych. Przez to właśnie nie tylko osoby nienawidzące wszystkich wokół, ale także bardziej otwarci ludzie nie boją się i nie wstydzą obrażać w ten sposób nas. Bo przecież to jest o jakichś tam Kaszubach, my ich w ogóle nie widujemy, kto wie, czy oni w ogóle są, przecież nie widzieliśmy ludzi w tych ich kolorowych strojach. Właśnie to zepchnięcie nas do skansenu powoduje, że można w poczuciu bezkarności nadawać takie treści w internecie.
Wydaje się zatem, że mimo zaznaczania swojej obecności w przestrzeni publicznej, mimo jako takiego rozwoju życia kulturalnego i edukacji nie mamy siły, która powstrzymałaby nienawiść, która wylewa się z internetowych komentarzy. Więcej – jesteśmy za słabi nawet na status ofiary.
Widać jednak niezwykle pozytywne zjawisko. Reakcje na takie komentarze są dużo żywsze, niż jeszcze kilka lat temu. Odpowiedzi mediów, a co najważniejsze, samych internautów, pokazują, że są jednak osoby, dla których beka z Kaszubów to beka z nich samych i na to nie pozwalają, a jednocześnie nie odpowiadają tym samym językiem.